Facebook Twitter

Door: Richard Schijf

Last Minutes Bonaire

Aanbiedingen en Lastminutes naar Aruba
Dagelijks vind je op deze website de beste aanbiedingen en last-minutes tegen scherpe prijzen. Direct naar het overzicht!
Ga direct naar:
Archief columns


Column: Hondsbrutale suikerdiefjes op Bonaire!

Als je op het vliegveld van Bonaire landt en vervolgens uit de 'ijzeren vogel' stapt – die je in 9 uur naar het Benedenwindse Eiland heeft gevlogen – is het eerste echte vogeltje dat je ziet waarschijnlijk het suikerdiefje. De kans is nog groter dat het suikerdiefje niet alleen is en dat je wordt geconfronteerd met een hele zwerm suikerdiefjes!

Eigenlijk maakt het niet uit op welk eiland binnen de Caribische archipel je uit het vliegtuig stapt. Met uitzondering van Cuba komen suikerdiefjes namelijk op alle duizend Caribische eilanden in groten getale voor. Het is overigens een ecologisch mysterie waarom suikerdiefjes het land van Raúl Castro 'links' laten liggen.

De mondiale suikerdiefjes-familie kent maar één soort. Zij heeft echter wel 41 ondersoorten in haar assortiment waarvan er één exclusief op Bonaire leeft en daarmee endemisch is voor het eiland.

Het suikerdiefje is het bekendste vogeltje op het Nederlandse duikeiland. Vóór de Amerikaanse dollar in 2010 op Bonaire werd ingevoerd, prijkte zijn beeltenis zelfs op het biljet van de 100 Antilliaanse gulden. 

Pimpelmees

Het suikerdiefje wordt ook wel geelbuikje of Caribische pimpelmees genoemd. Het beestje heeft namelijk ook een geel gekleurde borst, maar verder houdt iedere vergelijking met het Europese vogeltje op.

Het 'geelborstje' heeft een donkere rug en een opvallende oogstreep. Het lijkt er dus op dat het suikerdiefje niet alleen van de suikerpot snoept, maar ook flesjes mascara blindelings weet te vinden.

Net boven de ogen van het 'geelborstje' lopen over de hele lengte van zijn kopje parallel aan zijn kijkertjes dunne witte strepen. Het geeft het suikerdiefje 'een strenge look'. Dit is een mooie inspiratiebron voor de hedendaagse visagisten. De 'Leco’s' van deze planeet likken er hun vingers bij af.

Het spitse snaveltje van het suikerdiefje loopt krom naar beneden. Dit snaveltje vormt de behuizing voor een speciale borstelachtige tong.

Behalve de opvallende oogstreep en de borstelachtige tong bezitten suikerdiefjes nog veel meer unieke eigenschappen. Zo zingen de meeste vogelsoorten om met elkaar te kunnen communiceren. Het gezang dat suikerdiefjes produceren lijkt echter eerder op het geluid dat insecten maken!

Sommige Bonairianen kunnen dit 'gekras' van de suikerdiefjes moeiteloos imiteren. De vogeltjes worden dan op verkeerde been gezet en gaan naarstig op zoek naar hun vrolijk fluitende soortgenoot. 

Dienst en (geen) wederdienst…

De meeste planten hebben voor hun voortplanting een koerier nodig die het stuifmeel van de mannelijke plantendelen naar de vrouwelijke transporteert. Als beloning geeft de plant aan de stuifmeelkoerier het mierzoete nectar.

Suikerdiefjes en kolibries zijn voor sommige bloemen de exclusieve bestuivers en daarom heel belangrijk. Maar soms neemt het suikerdiefje zijn taak als stuifmeelkoerier wat minder serieus…

Het suikerdiefje heeft namelijk twee manieren om aan de nectar te komen: legaal of illegaal. Als het suikerdiefje braaf de regels volgt steekt hij zijn kop diep in een bloemkelk, rolt vervolgens zijn tong uit en lepelt de nectar op. Tijdens deze actie strijkt hij tevens met zijn kop langs de meeldraden van de bloem. Het stuifmeel dat hierbij vrijkomt gaat tussen zijn verenpakje zitten.

Wanneer het suikerdiefje vervolgens een vrouwelijke bloem aandoet, wrijft hij onbewust met zijn kop tegen de stempel van de stamper. Et voilà! Het achterblijvende stuifmeel bevrucht de plant.

Soms heeft een suikerdiefje echter helemaal geen zin om zijn kop in een bloemkelk te steken en steekt hij zijn snavel liever vanaf de buitenkant dwars door de bloemkelk heen om zich zo toegang te verschaffen tot de nectar.

Hij prikt dan een gaatje in de bloemkelk zonder de bloem te bestuiven. Het arme bloempje geeft dan wel haar nectar af, maar ontvangt geen wederdienst van het gevederde vriendje. Hier is dus sprake van pure diefstal…

Naast het feit dat er zo geen bestuiving plaatsvindt, herbergt deze onrechtmatige daad tevens een groot risico in zich voor het plantje. Door de toegebrachte 'steekwond' bestaat de kans dat de bloem gaat hemelen. Suikerdiefjes zijn dus bij tijd en wijle lid van het (nectar)dievengilde en maken soms deel uit van de (planten)moordbrigade.

Omdat nectar de voedselbron van suikerdiefjes is, worden de vogeltjes vaak vergeleken met kolibries. Ten onrechte. Want in tegenstelling tot kolibries kunnen suikerdiefjes niet als een helikopter stil blijven hangen boven de bloemen. Het suikerdiefje moet eerst op een takje landen voor hij toegang kan verkrijgen tot de nectar.

Rokkenjager

Ook in de wereld van de suikerdiefjes staat het zorgen voor degelijk nageslacht hoog op de agenda. Nadat de geliefden elkaar gevonden hebben werkt zowel het mannetje als het vrouwtje ijverig aan een nest.

Het nest wordt gebouwd in de vorm van een horizontale cilinder en is aan de binnenkant bekleed met het allerfijnste materiaal. Een groot deel van de bouwmaterialen die gebruikt worden, komt vaak van mensen vandaan. Suikerdiefjes zijn namelijk voor de duvel niet bang. feitelijk zijn ze handtam.

Uiteindelijk velt het vrouwtje het 'salomonsoordeel' over het splinternieuwe bouwseltje. Als zij het nestje niet goedkeurt weet het mannetje wel 'hoe laat het is' en begint de verbouwing weer van voor af aan…  

Als het vrouwtje het nest wél goedkeurt verdwijnt ze in de broedplaats en gaat het mannetje het nest te vuur en te zwaard verdedigen. Hij is heel erg beschermend en blijft binnen 2 meter van het vrouwtje. Als de eitjes – suikerdiefjes leggen één tot drie eitjes per broedsel – eenmaal gelegd zijn verandert de agenda van het mannetje echter razendsnel.

Hij verlaat dan als een (suiker)dief in de nacht de trotse moeder om te kijken of hij nog meer vrouwtjes kan promoveren tot trotse moeders… 

Terras terreur

Vroeger zaten de suikerdiefjes diep in het (cactus)bos van Bonaire, maar tegenwoordig hebben ze de mens ontdekt. Ze hebben namelijk gemerkt dat ook mensen dol zijn op zoetigheid.

Meestal leven suikerdiefjes solitair, maar als er voldoende voedsel is zwermen ze gezellig samen. Overal waar zich mensen ophouden is doorgaans voldoende voedsel aanwezig, dus kun je er ook zwermen suikerdiefjes verwachten.

Veel Bonairianen adoreren de suikerdiefjes en proberen ze naar hun tuinen te lokken. Ze hangen dan allerlei flesjes en pijpjes op die gevuld zijn met zoetigheid die de vogeltjes interessant vinden zoals suikerwater en honing.

Maar ook als je niets ophangt weten de suikerdiefjes de bewoners van Bonaire te vinden. Zodra je op het koraaleiland in de buitenlucht aan snoepgoed begint te knagen, wekt dat sowieso de belangstelling van de suikerdiefjes op…

Door het fantastische weer op Bonaire is het natuurlijk heerlijk om bij het krieken van de dag het ontbijt te nuttigen in de tuin van je huisje. Heerlijk buiten een tafeltje dekken met kwark, fruit, broodjes, kaas, ham, honing en marmelade… 'En zij ontbeten nog lang en gelukkig…'

Nou, niet echt… Met dank aan de honing en de marmelade is de kans vrij groot dat ook de suikerdiefjes zichzelf uitnodigen voor een vorstelijk ontbijt. Zij zullen doodleuk op de tafel landen om vervolgens te gaan schooien als kwijlende labradors. Bij één moment van onoplettendheid van de tafelgasten hebben ze hun gekromde snavel al in de jampot geparkeerd.

De meeste terrassen in Kralendijk hebben daarom speciale voederplaatsen voor de suikerdiefjes. En waarschuwingsbordjes op de tafels met het uitdrukkelijke verzoek om de vogels vooral niet te voeren.

Sommige gasten beleven op het terras hun 'finest hour' bij het aanschouwen van de suikerdiefjes, andere kunnen de aanwezigheid van de vogels bepaald niet waarderen.

De bediening van de hotels en resorts moet dan ook altijd rekening houden met het feit dat er een gemêleerd gezelschap zit te ontbijten. Naast de mensen die niet zo veel met de natuur hebben, zitten er ook vaak echte 'boomknuffelaars' en 'korenwolfvertroetelaars' verse croissantjes te verorberen.

Vertegenwoordigers van de laatstgenoemde groep voelen zich al een moordenaar als ze per ongeluk een mier doodtrappen. Voor hen kan een doldwaze ober die achter een 'zielig' vogeltje aanrent dé aanleiding zijn om direct op te stappen.

Je ziet de horecamedewerkers dan ook zoeken naar een juiste balans. Sommigen zouden de vogeltjes het liefst uit de ontbijtruimte willen meppen, maar de meesten bedienen zich van subtielere methodes.

Ze klappen in hun handen of wapperen dapper met een theedoek. Het effect is doorgaans helaas van korte duur. De meeste suikerdiefjes keren gewoon weer terug. Ze kennen het spel immers…