Door: Richard

Column: De Koninklijke Marine op Bonaire!

Tijdens de jaarlijkse Marinedagen in Den Helder krijgt het Nederlandse publiek de kans om te kijken met welk wapenarsenaal de Koninklijke Marine het eventuele zeegevecht met de vijand aan moet gaan.

Met een begroting van 600 miljoen euro zijn er natuurlijk leuke speeltjes te koop op de mondiale wapenmarkt. Fonkelnieuwe bootjes, moderne infraroodkijkers en waterdichte vuurwapens zitten onder andere in het assortiment.

Het maritieme evenement is razend populair onder de bevolking, een paar honderdduizend mensen passeren jaarlijks de poortjes van het marineterrein, gelegen in de Kop van Noord-Holland.

Eens per jaar voltrekt zich op Bonaire ook een soort mini-Marinedagje. De vaderlandse zeemacht laat dan op het koraaleiland haar materiaal en kunstjes zien. Tijdens deze open dag dobbert er onder andere een oorlogsfregatje in de cruisehaven van Kralendijk rond, waar je zo naar binnen mag huppelen.

Belangstellenden kijken aan boord van het schip hun ogen uit. Het oorlogsschuitje is namelijk volgestouwd met state-of-the-art wapensystemen zoals stealth-camouflage, radardoelzoekende raketten, bolvormige radar-antennes en indrukwekkende goalkeepers.

Goalkeepers? Mogen de bezoekers op het dek ook een balletje trappen? Nee, met dit soort doelmannen wil je als voetballer niet graag duelleren. Deze doelwachters houden namelijk geen ballen tegen, maar vuren 4.200 granaten per minuut af tegen naderende vijandelijke raketten. Daar kun je maar beter niet voor gaan staan.

Daarnaast hangt er tijdens de open dag ook een marinehelikopter in het luchtruim voor de kust van Kralendijk. Uit deze wentelwiek komen dan met veel bombarie gitzwarte kikvorsmannen geabseild.

Deze duikers hebben weinig oog voor het Bonairiaanse koraalrif en haar kleurrijke bewoners. Zij moeten volledig gefocust hun strategische taken onder water uitvoeren. Marineduikers worden onder andere getraind in het plaatsen en demonteren van zeemijnen.

Kapersvaart

De Nederlandse marine meldde zich in de geschiedenis al veel eerder op Bonaire. Nou ja, Nederlandse marine. In de 17de eeuw liepen de 'Staatse vloot' en de 'koopvaardijvloot' dwars door elkaar heen.

De Staatse vloot was een verzameling van enkel en alleen oorlogzeilschepen met de Zeven Provinciën als absoluut vlaggenschip.

Echter op de koopvaardijschepen van de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC) en de West-Indische Compagnie (WIC), waren ook aanzienlijke aantallen zeesoldaten gelegerd. Daarnaast werden deze handelsschuiten uiteraard bevolkt met massa’s kooplieden.

De WIC dreef voornamelijk handel met de 'De West'. Het kleine broertje van de VOC zat in die hoedanigheid al 10 jaar te loeren op de ABC-eilanden.

Uiteindelijk werd besloten om de eilanden in 1634 afhandig van de Spanjaarden te maken. De WIC, onder leiding van Johannes van Walbeeck, maakte zich in eerste instantie zonder veel weerstand eigen van Curaçao. Niet veel later zouden Aruba en Bonaire volgen.

De Hollanders hadden vooral interesse in het zout en hout op de eilanden, maar daarnaast zocht de WIC een strategische marinehaven voor haar kapervloot. Kapervloot?

Jazeker, in de 17de eeuw was het heel gebruikelijk dat de autoriteiten een zogenaamd kaperbrief opstelden waarmee de gegadigden op een legale manier niet-oorlogsschepen mochten enteren en leegroven.

Daar kun je je nu niets meer bij voorstellen. Het is alsof het Somalische gezag in de Mogadishu kapersbriefjes uitschrijft die gretig aftrek vinden bij haar Somalische onderdanen, die vervolgens gelegitimeerd de koopvaardijschepen in de Golf van Aden de stuipen op lijf mogen jagen.

Tegenwoordig zitten Nederlandse zeesoldaten deze Somalische piraten flink op de hielen. Op het moment dat zo’n Afrikaanse rover oog in oog komt te staan met een marinier zijn de poppen aan het dansen.

Het is een van de taken van de Koninklijke Marine om de hedendaagse zeerovers in de Indische Oceaan te bestrijden. Het is een kat-en-muisspel waarbij de kat bijzonder goed is uitgerust. Het piratenbootje denkt namelijk anoniem naar een nietsvermoedend koopvaardijbootje te kunnen dobberen.

Maar de ogen van de marine kijken mee. Enerzijds vanaf de oorlogsschepen via nauwkeurige radarsystemen, anderzijds via onderzeeërs die zich onder het piratenbootje verschansen en ten slotte via de lucht. De marine kan namelijk vanaf het dek een 'ScanEagle' het luchtruim laten kiezen. De ScanEagle is een onbemand vliegtuigje met hoogwaardige sensoren aan boord.

Hugo Chávez

De marine vervult verder nuttige taken in de Caribische delen van het Koninkrijk. Zo werkt ze nauw samen met de kustwacht. Deze overheidsdienst kan zo nu en dan wel wat hulp gebruiken.

In de territoriale wateren van Curaçao, Sint Maarten, Aruba en de drie eilanden van Caribische Nederland, varen namelijk talrijke bandieten rond die massa’s cocaïne in hun scheepsruimen hebben gepropt. Deze drugsmokkelaars zijn vaak levensgevaarlijk waarbij ze het vuurgevecht niet schuwen.

Daarnaast houdt de marine toezicht op de visserij, controleert of alle schippertjes een geldige visakte in hun binnenzak hebben. Dit om te voorkomen dat er teveel visjes illegaal uit de Caribische Zee getakeld worden.

Bovendien staat de marine ook altijd paraat als tijdens het orkaanseizoen, tornado’s over de Bovenwindse Eilanden razen. In de bureaulades van de marinekantoren liggen zelfs evacuatie scenario’s klaar die het mogelijk maken om honderden Sabanen van 'The Unspoiled Queen' af te kunnen plukken, als er een hele kwaadaardige orkaan zich via zijn TomTom over Saba laat navigeren.

Maar de Koninklijke Marine is bovenal een defensieonderdeel. Ze moet in staat zijn om het eigen grondgebied tegen een vijandig land met kwade bedoelingen te verdedigen. Maar moet Bonaire tegen iets of iemand verdedigd worden? Loopt het duikeiland gevaar?

In het verleden kwam er nog wel eens oorlogsretoriek vanuit Caracas, de hoofdstad van Venezuela. Hugo Chávez is daar de grote baas en hij stookt het vuurtje graag op. Chávez duikt dan achter de microfoon van een radiozender en roept doodleuk in het openbaar dat de historisch banden tussen de ABC-eilanden en Venezuela moeten worden hersteld.

Chávez vindt namelijk dat de drie Benedenwindse Eilanden in de territoriale wateren van Venezuela liggen. De Zuid-Amerikaanse president wil het liefst een onderzoek instellen naar de noordgrens. Volgens hem is alles wat binnen de 200 zeemijl valt van Venezuela, de ABC-eilanden liggen nog geen 40 zeemijlen binnen die grens.

De president van Venezuela vindt zichzelf een nobele socialist en heeft een bloedhekel aan het kapitalisme. Zo noemt Chávez de Verenigde Staten nog altijd het duivelse rijk. Datzelfde Amerika heeft, om de drugstransporten in de Caribische Zee te bestrijden, sinds 1999 een militaire basis op Curaçao. Dat is voor Chávez een doorn in het oog.

Chávez ontplofte toen bleek dat Amerikaanse gevechtsvliegtuigen tijdens missies per abuis het Venezuelaanse luchtruim schonden. Alle complottheoriën werden direct van stal gehaald en met het volk gedeeld. De duivelse Amerikanen waren vanaf Curaçao niet op drugssmokkelaars aan het jagen, maar een aanval op Venezuela aan het voorbereiden!

Liggen de Nederlandse, Amerikaanse en Antilliaanse autoriteiten wakker van de bij tijd en wijle blaffende Chávez? Het is maar aan wie je het vraagt.

Ooit heeft Henk Kamp, in de hoedanigheid van minister van Defensie, geroepen dat de marine van Venezuela bestond uit een handjevol tweedehandse aftandse oorlogsschuitjes die geen enkele partij zouden vormen voor de ultramoderne schepen van de Nederlandse marine. Hij had de lachers op zijn hand.

Andere Nederlandse bewindslieden namen de dreigementen van Chávez meer serieus. Zo zei de oud minister van Buitenlandse zaken Ben Bot ooit, dat als Nederland morgen van de ABC-eilanden zou vertrekken, de eilanden de volgende dag onderdeel van Venezuela zouden zijn. 

De laatste jaren is het echter rustig met de oorlogstaal vanuit Caracas. Laat onverlet dat het toch wel handig is dat de Koninklijke Marine in de buurt van de Benedenwindse Eilanden blijft ronddobberen. Je weet namelijk maar nooit.
Ga direct naar:
Archief columns

 

Last minutes & aanbiedingen
Aanbieding en Lastminute naar Bonaire

Direct naar het overzicht!